Anasayfa / Eğitim / Selçuk Hukuk Ticaret II Vize Soruları (2006/07)

Selçuk Hukuk Ticaret II Vize Soruları (2006/07)

Konya, 19.01.2007
SELÇUK ÜNİVERSİTESİ
HUKUK FAKÜLTESİ
TİCARET HUKUKU II
VİZE İMTİHANI

Talimat: Süre 90 dakikadır. Mevzuat kullanılmayacaktır. Lütfen ifadelerinizin gramer kurallarına uygun ve hukuki, yazınızın okunaklı olmasına özen gösteriniz. Gerekçesiz cevaplara puan verilmeyecek, gereksiz yazılan ayrıntılar aleyhinize değerlendirilecektir. Başka kağıt kullanılmayacaktır.

I. Kendisine mahkeme kararıyla kuyumculukla iştigale izin verilen mahcur Kazım, 1000 gram külçe altını 30000YTL’ye satın alıyor ve semen borcu için emre muharrer bir senet tanzim ediyor. Senette meblağ olarak 150 Cumhuriyet altını gösterilmiştir. Hamil Hazım vadesinde senedi usulüne uygun bir surette ödeme için ibraz etmiş, ancak Kazım ödemeden imtina etmiştir. Gerekçe olarak da; senet tanzim edildiği tarihte 16 yaşını doldurmamış olduğunu, kendisine izin verilmesine ilişkin mahkeme kararının ilan edilmediğini, senedin tanzimi esnasında sarhoş bulunduğunu, altın kaydını içeren bir senedin geçerli sayılmayacağını ve senette emre muharrer yerine emre mukarrer ibaresinin yer aldığını ileri sürmüştür. Kazım’ın ileri sürdüğü ödememe gerekçeleri varit midir? Ayrı ayrı değerlendiriniz*. (15)

II. Hukuk fakültesi öğrencisi Nebile, küçük kız kardeşi ile gezerken bir eğlence merkezinden 606 numaralı bir çekiliş kartı almıştır. Kartı ters tutan Nebile üzerindeki rakamı 909 olarak okumuştur. Çılgın Dostlar adlı animasyon filmi izledikten sonra çekiliş sonucunu öğrenmek için geri dönen Nebile ve kız kardeşi, 900 ila 999 arasındaki numaralara teselli ikramiyesi çıktığının öğrenince memnuniyetsizlik ve hayal kırıklığı içerisinde kartı tezgahın üzerine bırakarak oradan ayrılmışlardır. Birkaç dakika sonra numarayı bulan 12 yaşındaki Sıracettin, eğlence merkezi yetkilisine giderek kartı ibraz etmiş ve 606 numaraya çıkan büyük ikramiye dev oyuncak ayıyı almak istemiştir. Ancak yetkili, Sıracettin’in kartı satın almayıp tezgahın üzerinde bulduğunu gördüğünü, kaldı ki yaşı da küçük olduğu için kendisine ikramiyeyi veremeyeceğini söylemiştir. Bu esnada şemsiyesini aramak için geri dönen Nebile, tartışmaya dahil olarak büyük ikramiyenin kendilerine verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür. Hukuki durum nedir ve ikramiyenin kime verilmesi gerekecektir? Açıklayınız. (20)

III. Keşideci Kudret, Melahat üzerine Lütfü’yü lehdar göstererek bir poliçe keşide ediyor. Bu poliçenin keşide tarihi 1.1.2006, vadesi 1.8.2006’dır. Keşideci senet üzerine “vadeden üç ay önceye kadar ibrazı mecburidir” şeklinde bir kayıt koymuştur. Poliçe % 10 nispetinde faiz şartını da muhtevidir. Nihayet senette “HSBC İstanbul Etiler Şubesinde ödenecektir” ve “bedeli malen alınmıştır” ibareleri mevcuttur.
Bahsi geçen senet tedavüle çıkarılmış ve mütevali cirolarla hamil Hüsamettin’e intikal etmiştir. Hüsamettin senedi 30.4.2006 tarihinde muhataba arz etmiştir. Fakat Melahat, faiz şartının poliçeye yazılamayacağını zira bunun meblağın muayyenliği ilkesine aykırılık taşıdığını, ayrıca ikametgahının Ankara olduğunu ve ödemeyi yalnızca burada yapabileceğini ileri sürerek kabule yanaşmamıştır. Bunun üzerine Hüsamettin durumu aynı gün bir adem-i kabul protestosu ile tevsik ettirmiş ve 01.05.2006 tarihinde Kudret’e müracaat etmiştir. Ancak Kudret henüz senedin vadesinin gelmediğini, kendisine teslim edilen mallar konusunda yanıltıldığını ve senetteki yazıların okunmadığını belirterek ödeme yapmaktan imtina etmiştir. Nihayet kendisine ödeme için müracaat edilen Lütfü ise; poliçenin üzerinde rakamla gösterilen bedelle, yazı ile gösterilen bedelin farklı olduğunu ve bunun bilgisi dışında gerçekleştiğini, ayrıca senette “Lütfü’ye veya hamiline” ifadesinin yer almasının senedi geçersiz kıldığını söyleyerek ödeme yapmamıştır.

1. Poliçenin ön yüzünü olaydaki verileri kullanıp (ad-soyadları göstererek) ve asgari kanuni unsurları yazarak düzenleyiniz. (10)
2. Melahat, Kudret ve Lütfü’nün ödememe gerekçelerini ayrı ayrı değerlendiriniz. (15)

IV. “…davacı tarafından dava dışı Ferhat Yürüdü’ye gerçekte borçlu olmadığı halde imzalanıp boş olarak verilen senedin davalı Derviş Koca tarafından doldurulup tahsile konulduğunu, davalıya böyle bir borcu bulunmadığından bahisle açılan menfi tespit davasına karşı davalı dava dışı Ferhat Yürüdü’ye sattığı araç nedeniyle adı geçen tarafından davacının boş olan senedinin kendisine verildiğini ve sattığı araç bedeli miktarınca kendi adına senedi doldurup tahsile giriştiğini savunmuştur. Gerçekte boş olarak imzalanıp verilmiş olan senedin ancak taraflar arasındaki anlaşmaya uygun olarak doldurulacağının kabulü gerekir. Ferhat tarafından kendi adına senedin doldurulması sözleşme koşulu gereği kabul edilebilir. Oysa, davalı ile davacı arasında hiçbir hukuki ilişki bulunmadığına göre davalının, davacı dışında 3. kişiden boş aldığı senedi kedi adına doldurması [onu] davacıya karşı haklı ve alacaklı kılmaz. Bu nedenlerle davanın kabulü gerekirken, yazılı şekilde reddi isabetsizdir…” (19. HD., 09.06.1994 t., E.4400/K.5938). (20)

V. “Davacı her ne kadar uyuşmazlık konusu bononun evlenmeyi temin için verildiğini ve nikahın yapılmasından sonra bunun geçeriz olacağı yolunda davalı ile anlaşmaya varıldığını ileri sürmüş ise de, bu iddiasını kanıtlayamadığı gibi, bononun karşılığında ziynet eşyası verildiği yolundaki davalı savunmasının aksini de kanıtlayamamıştır. Diğer taraftan bir an için bononun güvence olarak verildiği kabul edilse dahi, davacı davalının evlenmekten vazgeçtiği ve bu nedenle infisahi şartın gerçekleştiği yolundaki iddiasını da kanıtlayacak herhangi bir delil ibraz edememiş olduğundan hükmün açıklanan bu nedenlerle onanması gerekmiştir” (11. HD., 09.05.1983 t., E.2348/K.2435). (20)

* Bono veya emre muharrer senet: 1. Senet metninde (bono) veya (emre muharrer senet) kelimesini…; 2. Kayıtsız ve şartsız muayyen bir bedeli ödemek vaadini… ihtiva eder (TK m. 688).

BAŞARILAR & İYİ ŞANSLAR!
Dr. iur. C. BOYACIOĞLU

Yazar: Av. Aydoğan TAN

Av. Aydoğan TAN
Avukat, Arabulucu. Hukuk Sokağı ve Emsal.co kurucusu.

Ayrıca bknz.

Selçuk Hukuk Borçlar Genel Vize Soruları (2007/08)

2007 – 2008 ÖĞR. YILI, S.Ü. HUKUK FAK. BORÇLAR HUKUKU GENEL HÜK. VİZE İMTİHANI 18.01.2008 …

X