Anasayfa / Kaynak / Boşanma Davaları

Boşanma Davaları

Boşanma Nedir?

Boşanma, kısaca, evlilik ilişkisinin mahkeme kararı ile sona erdirilmesidir. Boşanma, evliliği sona erdiren ölüm, gaiplik, cinsiyet değişikliği veya hükümsüzlük gibi, evliliği sona erdirmektedir. Boşanma, mahkeme kararı ile hüküm ifade eder. Bu mahkeme kararı, eşlerden birinin ya da her ikisinin birden açacağı boşanma davası ile verilecektir. Türk Medeni Kanunu (TMK), boşanmaya ilişkin olarak ayrı bir bölüm ayırmıştır (m. 161-184).

Boşanma Davası Nasıl Açılır?

Boşanma davası, mahkemeye verilecek bir dilekçe ile açılır. Boşanmak talebiyle dilekçeyi mahkemeye veren taraf, davacı sıfatını kazanır. Boşanma dilekçesinde şu hususlar bulunur:

  • Davacının adı, soyadı, adresi ve vatandaşlık numarası
  • Davalının adı, soyadı ve adres bilgisi
  • Boşanma talebine ilişkin bilgileri içerir açıklama bölümü
  • Dava sonucunda istenilen hukuki yararı anlatan talep bölümü
  • Deliller ve olaylarla ilişkilendirilmesi

Sitemizde bulunan boşanma dilekçeleri:

Anlaşmalı Boşanma Protokolü

Boşanma Dilekçesi (Akıl Hastalığı Nedeniyle)

Boşanma Dilekçesi (Kötü Muamele Nedeniyle)

Boşanma Dilekçesi (Şiddetli Geçimsizlik Nedeniyle)

Boşanma Davalarında Avukat Zorunlu Mudur?

Avukatlık Kanunu m.35/3 hükmü gereğince medeni hakları kullanma ehliyetine sahip olan herkes kendisi dava açabilir ve işini bizzat takip edebilir. Bu nedenle boşanma davalarında avukat bulundurma zorunluluğu yoktur. Ancak boşanma davaları nispeten teknik olarak bazı özellikler arz etmekte olduğundan, alanında uzman bir hukukçudan yardım alınması önemlidir.

Boşanma Davası Hangi Mahkeme’de Görülür?

Boşanma davaları, 4787 sayılı Aile Mahkemeleri’nin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun hükümlerine göre, bu konuda özel olarak yetkili kılınan Aile Mahkemeleri’nde görülür. İlgili kanun gereği, Aile Mahkemeleri’nde psikolog, pedagog ve sosyal çalışma uzmanı görevlidir.

Boşanma Davası Nerede Açılır?

Boşanma (veya ayrılık) davası, Medeni Kanun (MK) m. 167’ye göre, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesinde açılabilir. Buna göre, davacı, boşanma (veya ayrılık) davasını kendi ikametgahında bulunan Aile Mahkemesi’nde açabileceği gibi, son defa altı aydın bu yana birlikte oturdukları yer Aile Mahkemesi’nde de açabilecektir.

Boşanma Sebepleri Nelerdir?

Medeni Kanunumuz, m. 161 ve devamı maddelerinde boşanmaya ilişkin sebepleri sıralamıştır. Buna göre boşanma davası şu nedenlerden bir veya birkaçına dayanarak açılabilir:

  • Aldatma (zina) (m. 161)
  • Hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış (m. 162)
  • Suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme (m. 163)
  • Terk (m. 164)
  • Akıl hastalığı (m. 165)
  • Evlilik birliğinin temelinden sarsılması (m. 166/1)
  • Anlaşmalı boşanma (m. 166/3)
  • Ortak hayatın yeniden kurulamaması (m. 166/4)
Boşanma Davalarında Yargılama Usulü
Boşanma davaları, doğrudan kamu düzeniyle ilişkili bulunduğundan diğer hukuk davalarına nazaran birtakım farklılıklar içermektedir. Buna göre, boşanma davalarında hakim, tarafları bizzat dinler, delilleri serbestçe takdir eder, taraflardan birinin olayları kabul etmesi hakimi bağlamaz. Boşanma davalarında yemin teklif edilemez.
Hakim, yargılama boyunca davanın devamı süresinde gerekli olan, özellikle eşlerin barınmasına, geçimine, mallarının yönetimine ve çocukların bakım ve korunmasına ilişkin geçici önlemleri kendiiliğinden alır (MK m. 169). Bunun anlamı, hakimin, eşlerin barınma sorunlarına, diğer eş ve çocuklar için tedbir nafakasına ve diğer hususlarda kendiliğinden karar alabileceğidir.
Yapılan yargılama sonunda hakim, oluşan kanaate göre boşanmaya karar verebileceği gibi, ayrılık kararı da verebilir. Hatta boşanma sebepleri ispatlanmış olsa dahi, hakim, ayrılığa hükmedebilir (MK m. 170).
Boşanma Davasının Sonuçları
Boşanma davasının bitmesi ile evlilik birliği sona erer. Taraflar, “evli” kişisel durumundan çıkarak “boşanmış” kişisel durumuna gireceklerinden, yeniden evlenebilmeleri mümkün hale gelir. Kadın, evlenmeden önceki soyadını yeniden alabilir. Ancak, boşandığı kocasının soyadını kullanmakta bir menfaati var ise ve bunun kocaya bir zarar vermeyeceğini ispatlarsa, hakim, boşandığı kocasının soyadını kullanmaya devam etmesine karar verebilir. Boşanma ile taraflar birbirlerinin yasal mirasçısı olma haklarını yitirirler ve aksi kararlaştırılmamışsa, ölüme bağlı tasarruflarla birbirlerine sağladıkları hakları da kaybederler (m. 181/1).
Boşanma ile, mal paylaşımına gidilir ve mallar, tâbi oldukları mal rejimine göre tasfiye edilir. Taraflar, malların paylaşılması hususunda anlaşamazlarsa, tasfiye, mahkeme tarafından yapılır.
Yine, boşanma nedeniyle kusur durumuna göre maddi ve manevi tazminat, eş için yoksulluk nafakası, çocuklar için iştirak nafakası doğabilecektir. Çocuklar var ise, velayet konusu da, boşanma davası ile gündeme gelecektir.

Yazar: Av. Aydoğan TAN

Av. Aydoğan TAN
Avukat, Arabulucu. Hukuk Sokağı ve Emsal.co kurucusu.

Ayrıca bknz.

Anlaşmalı Boşanma Protokolü

BOŞANMA PROTOKOLÜ TARAF                         …

X